‘STUV had ellende kunnen voorkomen’

Anker voor uitgeprocedeerde vluchtelingen verdwijnt uit Leiden

De grap is gauw gemaakt. Deelnemers aan de Von Münchhausen-bijeenkomst moeten het straks maar doen met water en brood. Gastheer is namelijk STUV (Stichting Uitgeprocedeerde Vluchtelingen), de laatste jaren ook bekend van de bed-, bad- en broodregeling voor deze kwetsbare doelgroep.

Verder valt er momenteel weinig te lachen in het gebouw aan het Maansteenpad in Leiden. Manager en juridisch coördinator Saskia Craenen maakt haar bureaulades leeg, want haar werk zit er bijna op. Door de beëindiging van de opvang van alle uitgeprocedeerde vluchtelingen in Leiden moeten cliënten elders opvang zoeken, tot verdriet van Craenen en voorzitter Henk Boting. Zij vrezen dat niet iedereen in bijvoorbeeld Rotterdam terecht kan.

Henk Boting legt uit voor welke groep de regeling problematisch is. ,,Suïcidale mensen bijvoorbeeld kunnen in Rotterdam niet terecht. Die vangen wij op, maar hoe moet dat verder als STUV per 1 augustus 2020 haar deuren sluit? Daarnaast bestaat de kans dat uitgeprocedeerde vluchtelingen uit Rotterdam naar Leiden terugkeren als de opvang daar – alleen ‘s nachts – tegenvalt. Of: als ‘Rotterdam’ vaststelt dat er geen enkel perspectief meer is en betrokkene uiteindelijk op straat wordt gezet. Maar wie moet hier voor hen knokken als alles weg is?’’

Volgens het bevlogen STUV-duo had ‘met een klein beetje subsidie’ een hoop ellende voorkomen kunnen worden. Voor gemiddeld een stuk of vijf psychisch of fysiek zieke vluchtelingen (op een totaal van 24) zonder perspectief op verblijf of terugkeer naar hun thuisland zouden Craenen en Boting en voor een deskundige adviesfunctie zich graag sterk maken, maar dat kan alleen als er in Leiden nog iets van een voorziening overblijft. Met de streep door de opvang is echter straks meteen ook STUV ter ziele, vreest Boting. ,,In twintig jaar zijn wij uitgegroeid tot een ankerplek. Ook ex-cliënten komen nogal eens terug. Om even bij te praten, of om juridisch of maatschappelijk advies in te winnen. Maar nu zijn we terug bij af. Mensen dreigen weer op straat te belanden, al is er niemand die dat echt wil.’’ Door de opvang die STUV bood, vult Craenen aan, had de stad geen last van uitgeprocedeerde vluchtelingen.

Boting: ,,We hebben, in opdracht van de gemeente Leiden, keihard gewerkt om dit centrum van de grond te tillen. Geen dure externe ondersteuning. Gewoon allerlei deskundigen binnen en buiten de stichting die zich belangeloos hebben ingezet. Een fantastische ploeg mensen; staf, vrijwilligers en bestuur. Honderden, vaak onbetaalde, uren. En een paar jaar later moeten we helaas alles weer afbreken.”

Die herinnering is voor Craenen en Boting een schrale troost als zij in een vrijwel leeg gebouw nog eenmaal een Von Münchhausen-bijeenkomst faciliteren, gesteld dat de corona-crisis zo’n bijeenkomst toelaat. Zelfs de vluchteling-kok is dan waarschijnlijk vertrokken. ,,Daar valt wel een mouw aan te passen’’, besluit Craenen pragmatisch. Het zal die maandag niet bij water en brood alleen blijven. Maar een bed en wat aandacht voor ‘onplaatsbaren’ is in Leiden voortaan ver te zoeken.

Door Tim Brouwer de Koning